Sinüzit Diş Ağrısı Yapar mı? Sinüs Kaynaklı Diş Ağrısı Nasıl Ayırt Edilir?

Sinüzit diş ağrısı yapar mı? Evet: üst çene arka dişlerin kökleri sinüs tabanına komşudur; sinüs iltihabı bu dişlerde ağrı gibi hissedilir. Nasıl ayırt edilir?

Sinüzit diş ağrısı yapar mı? Evet. Üst çenedeki küçük ve büyük azı dişlerinin kökleri, yanak kemiğinin içindeki hava boşluğu olan maksiller sinüsün tabanına komşudur. Sinüs iltihaplanıp içi basınçla dolduğunda bu basınç diş köklerine yansır ve kişi ağrıyı "dişim ağrıyor" diye hisseder; oysa dişte hiçbir sorun yoktur. İngiltere ulusal sağlık servisi NHS de diş ağrısını sinüzitin belirtileri arasında sayar. Ayırt etmenin anahtarı, ağrının kaç dişi etkilediğine ve neyle arttığına bakmaktır.

Sinüzit neden dişte ağrı hissettirir?

Maksiller sinüs, burnun iki yanında, göz çukurunun altında yer alan çift taraflı bir boşluktur. Tabanı ince bir kemikle üst çene arka dişlerinin köklerinden ayrılır; bazı kişilerde kökler bu tabana neredeyse değecek kadar yakındır. Soğuk algınlığı, alerji veya enfeksiyon sinüs zarını şişirip boşluğu iltihaplı sıvıyla doldurduğunda basınç artar. Dişlerin sinirleri ile sinüs zarının sinirleri aynı ana sinirin dallarıdır; beyin bu sinyalin kaynağını karıştırır ve ağrı dişlerde algılanır. Buna yansıyan ağrı denir.

Sağlık Bakanlığı'na bağlı ağız ve diş sağlığı merkezlerinin hasta bilgilendirmelerinde de sinüzit, "ağız dışı kaynaklı diş ağrısı nedenleri" arasında sıralanır.

Sinüs kaynaklı diş ağrısı ile gerçek diş ağrısı nasıl ayırt edilir?

Aşağıdaki tablo genel eğilimleri gösterir. Kesin ayrım, diş hekimi muayenesi ve gerekirse görüntülemeyle yapılır.

Sinüzitin diğer belirtileri nelerdir?

NHS'in sıraladığı ana belirtiler: yanak, göz veya alın çevresinde ağrı, şişlik ve hassasiyet; tıkalı veya akan burun; koku almada azalma; sarı-yeşil burun akıntısı; ateş. Baş ağrısı, diş ağrısı, ağız kokusu, öksürük ve kulakta basınç hissi de eşlik edebilir. Sinüzit çoğunlukla kendiliğinden ve 4 hafta içinde geçer. Belirtiler 3 haftalık evde bakımla düzelmiyorsa, sık tekrarlıyorsa ya da hasta 11 yaş ve altında bir çocuksa hekime başvurulmalıdır.

Diş hekimi sinüs kaynaklı ağrıyı nasıl anlar?

Muayenede hekim şüpheli dişleri tek tek değerlendirir: soğuk uyaranla dişin canlılığına bakar, dişe hafifçe vurarak hassasiyeti ölçer, diş etini ve ısırma noktalarını kontrol eder. Diş kaynaklı ağrıda bu testler tek bir dişi işaret eder; sinüs kaynaklı ağrıda birkaç diş benzer ve belirsiz yanıt verir. Panoramik röntgen sinüs tabanını ve diş köklerini bir arada gösterir; gerekli görülürse dental volumetrik tomografi ile sinüs boşluğu ve köklerle ilişkisi üç boyutlu değerlendirilir. Bulgu sinüsü işaret ediyorsa hastayı kulak burun boğaz hekimine yönlendirir.

Tersi de mümkün: dişten kaynaklanan sinüzit

Üst çene arka dişlerinden birinde tedavi edilmemiş derin çürük, kök ucu iltihabı veya başarısız bir kanal tedavisi varsa enfeksiyon ince kemiği aşıp sinüse yayılabilir. Bu durumda önce sinüzit gibi tedavi edilen şikâyet, dişteki kaynak giderilmeden düzelmez. Tekrarlayan tek taraflı sinüzitte diş muayenesi bu yüzden önemlidir; kaynak dişse kanal tedavisi veya çekim ile enfeksiyon ortadan kaldırılır.

Sinüzit varken diş tedavisi yapılabilir mi?

Akut sinüzit döneminde üst çene arka dişlerdeki ağrının kaynağı karışabileceği için, acil olmayan işlemler genellikle sinüs şikâyeti gerileyene kadar ertelenir; böylece hangi dişin gerçekten sorunlu olduğu daha güvenilir değerlendirilir. Diş kaynaklı enfeksiyon şüphesi varsa beklenmez, çünkü kaynak giderilmeden sinüs de düzelmez. Üst çene arka bölgede çekim veya implant planlanırken sinüs tabanının diş köklerine yakınlığı görüntülemeyle önceden değerlendirilir; bu, işlem sırasında sinüs boşluğunun korunması için gereklidir.

Ne zaman diş hekimine, ne zaman KBB'ye?

• Önce diş hekimi: Ağrı tek dişte, ısırınca artıyor, sıcak-soğuk hassasiyeti var, diş etinde şişlik veya dişte görünür çürük varsa.
• Önce aile hekimi / KBB: Burun tıkanıklığı, akıntı ve yüz basıncı ön plandaysa, ağrı soğuk algınlığı sonrası başladıysa ve birkaç dişi birden tutuyorsa.
• Emin değilseniz diş hekimi muayenesiyle başlamak pratik bir yoldur; diş sorunu dışlandığında yönlendirme yapılır. Ani ve şiddetli diş ağrısında ilk saatlerde ne yapılacağını bu yazıda anlattık.

Sık Sorulan Sorular

Sinüzit geçince diş ağrısı da geçer mi?

Ağrı sinüs kaynaklıysa evet; sinüs iltihabı gerilediğinde dişlerdeki baskı hissi de kaybolur. Sinüzit düzeldiği hâlde tek bir dişte ağrı sürüyorsa kaynak büyük olasılıkla diştedir ve muayene gerekir.

Sinüzit alt çenedeki dişlerde ağrı yapar mı?

Tipik olarak hayır. Sinüsler yalnızca üst çeneyle komşudur; alt dişlerdeki ağrı çoğunlukla dişin kendisinden ya da çene ekleminden kaynaklanır.

Diş ağrısı için kendi başıma antibiyotik kullanmalı mıyım?

Hayır. Sinüzitlerin çoğu kendiliğinden geçer ve antibiyotik gerekip gerekmediğine hekim karar verir; diş kaynaklı ağrıda ise ilaç tek başına kaynağı gidermez. İlaç kararı muayene sonrasında hekime aittir.

Röntgende sinüzit görünür mü?

Panoramik film ve tomografi sinüs tabanındaki kalınlaşma ve sıvıyı gösterebilir; ancak sinüzit tanısı kulak burun boğaz muayenesiyle birlikte konur. Diş hekiminin görüntülemesi, dişin mi sinüsün mü kaynak olduğunu ayırmaya yardım eder.

Kaynaklar:

• NHS — Sinusitis (sinus infection): belirtiler (diş ağrısı dâhil), süre ve hekime başvuru ölçütleri
• T.C. Sağlık Bakanlığı, Tunceli ADSM — Diş Ağrısı: "sinüzit gibi ağız dışı hastalıklar" diş ağrısı nedenleri arasında