Diş Apsesi Belirtileri: Yüzde Şişlik Ne Zaman Acildir?

Diş Apsesi Nedir? Yüzde Şişlik Ne Zaman Acildir?

Diş apsesi, dişte veya diş etinde iltihap birikmesidir ve diş hekimince tedavi edilmelidir. Hangi belirtilerde acile gitmeli, tedavi nasıl yapılır?

Diş apsesi, dişin kökünde ya da diş etinde enfeksiyona bağlı olarak irin birikmesidir. Çoğunlukla tedavi edilmemiş bir diş çürüğünün dişin sinir bölümüne ve oradan köke ilerlemesiyle ya da diş eti hastalığıyla oluşur. Şiddetli, zonklayıcı ağrı, diş etinde kızarıklık, yüzde şişlik ve ateş tipik belirtileridir. Diş apsesi kendiliğinden geçmez; diş hekimi tarafından tedavi edilmesi gerekir. Ağzınızı açmakta, yutkunmakta veya nefes almakta zorlanıyorsanız ya da şişlik göze doğru yayılıyorsa beklemeden acil servise başvurun.

Diş apsesi neden olur?

Çürük, dişin dış katmanlarını aşıp sinir ve damarların bulunduğu iç bölüme (pulpa) ulaştığında buraya bakteriler yerleşir. Enfeksiyon kök ucundan çene kemiğine doğru ilerler ve vücut bu bölgede irin biriktirir. Diş eti hastalığı ve dişe, diş etine ya da ağıza gelen darbeler de apseye yol açabilir. Her iki durumda da sorun dişin içinde ya da çevresindedir; bu yüzden yalnızca ilaçla ortadan kalkmaz, kaynağının tedavi edilmesi gerekir.

Diş apsesinin belirtileri nelerdir?

Şiddetli, sürekli veya zonklayıcı diş ağrısı; çiğnerken ya da dişe dokununca artan ağrı
Sıcak veya soğuğa karşı hassasiyet
Diş etinde kızarıklık ve şişlik, bazen irin dolu küçük bir kabarcık
Yüzde, yanakta veya çene altında şişlik
Boyunda şişmiş lenf bezleri
Ateş ve genel halsizlik

Üst arka dişlerdeki ağrı bazen sinüzitle karışabilir. Ayırt etme ipuçları için sinüzit ve diş ağrısı yazımıza bakabilirsiniz.

Yüzde şişlik ne zaman acildir?

İngiltere ulusal sağlık servisi NHS, diş apsesinde aşağıdaki durumları acil olarak sınıflandırır. Türkiye'de bu durumlarda en yakın hastanenin acil servisine gidin veya 112'yi arayın.

Belirti	Ne yapmalı?
Ağzı açmakta güçlük, yutkunma, konuşma veya nefes almada zorluk	Hemen acil servis / 112
Göz çevresine yayılan şişlik, gözü açamama veya görme sorunu	Hemen acil servis / 112
Ağız içinde, dil altında veya boyunda hızla büyüyen yaygın şişlik	Hemen acil servis / 112
Zonklayıcı ağrı, diş etinde şişlik, ateş, yüzde sınırlı şişlik	Aynı gün diş hekiminizi arayın
Çiğnerken ağrı, sıcak-soğuk hassasiyeti, şişlik yok	En kısa sürede diş hekimi muayenesi

Diş apsesi nasıl tedavi edilir?

Tedavinin amacı biriken irini boşaltmak ve enfeksiyonun kaynağını ortadan kaldırmaktır. Diş hekimi bölgeyi uyuşturduktan sonra irinin çıkması için yol açar. Sonra nedene göre iki seçenekten biri uygulanır:

Kanal tedavisi: Enfekte sinir dokusu temizlenir, kanallar dezenfekte edilip doldurulur ve diş korunur. Ayrıntılar için kanal tedavisi nedir yazımıza ve kanal tedavisi hizmet sayfamıza bakabilirsiniz.
Diş çekimi: Diş kurtarılamayacak durumdaysa çekilerek enfeksiyonun kaynağı ortadan kaldırılır.

Tedavi sonrasında iyileşmenin izlenmesi için kontrol röntgeni çekilebilir.

Antibiyotik diş apsesini tek başına geçirir mi?

Hayır. NHS, antibiyotiklerin gerekirse tedaviye ek olarak verilebileceğini, ancak apseyi tek başına iyileştirmediğini vurgular. Enfeksiyon yayılma eğilimindeyse ya da ateş varsa hekim antibiyotik yazabilir; fakat irin boşaltılmadan ve dişin içindeki kaynak tedavi edilmeden sorun geri döner. Elinizdeki eski antibiyotikleri hekime danışmadan kullanmayın.

Diş hekimine ulaşana kadar ne yapabilirsiniz?

Size uygun bir ağrı kesiciyi kutudaki talimata göre kullanın; kronik hastalığınız veya düzenli kullandığınız ilaç varsa önce hekiminize ya da eczacınıza danışın.
Ağrı kesicide kutuda yazan dozu aşmayın.
Çorba, yoğurt, patates püresi gibi yumuşak yiyecekler tüketin ve ağrıyan tarafla çiğnemeyin.
Dişlerinizi yumuşak bir diş fırçasıyla temizlemeye devam edin.
Çok sıcak veya çok soğuk yiyecek ve içeceklerden kaçının.
Ağrı kesici tableti dişin ya da diş etinin üzerine koymayın; ağız dokusunu tahriş eder.
Ilık tuzlu suyla çalkalamak rahatlatabilir, ancak tedavi yerine geçmez.

Ani diş ağrısında ilk adımlar için bu yazımıza, diş eti kaynaklı şişlikler için diş eti şişmesi yazımıza göz atabilirsiniz.

Diş apsesi nasıl önlenir?

Apselerin büyük çoğunluğu, zamanında tedavi edilmeyen çürüklerden kaynaklanır. Günde iki kez florürlü diş macunuyla fırçalamak, diş aralarını diş ipi veya ara yüz fırçasıyla temizlemek, sigara içmemek ve düzenli kontrole gitmek en etkili önlemlerdir. Kontrol sıklığı için rutin kontrol rehberimize bakabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Ağrı geçti, apse iyileşmiş olabilir mi?

NHS'e göre diş apsesi kendiliğinden geçmez. Ağrının kesilmesi çoğu zaman dişin sinirinin canlılığını yitirmesinden kaynaklanır; enfeksiyon ise kök ucunda sürmeye devam eder. Ağrı geçse de muayene gerekir.

Diş apsesi diğer bölgelere yayılır mı?

Tedavi edilmezse yayılabilir. Enfeksiyon kemiği aşıp yumuşak dokulara ulaştığında yanakta, dudakta veya göz altında belirgin şişlik gelişir; çiğneme kasları etkilenirse ağız açmak zorlaşır. Bu yüzden yüzde hızla büyüyen şişlik, yutkunma veya nefes almada zorluk acil durum kabul edilir.

Şişlik varken diş çekilebilir mi?

Bu kararı muayene eden hekim verir. Bazı durumlarda önce irin boşaltılır ve enfeksiyon kontrol altına alınır, tedavi ardından tamamlanır.

Diş apsesi için aile hekimine mi gitmeliyim?

Diş apsesi diş hekiminin tedavi edeceği bir sorundur; doğrudan diş hekimine başvurun. Ancak yukarıdaki tabloda yer alan acil belirtiler varsa beklemeden acil servise gidin.

Dişinizde şiddetli ağrı veya diş etinizde şişlik varsa aynı gün bize ulaşabilirsiniz.

Kaynaklar: